Japonya-Avrupa kavgası… Konu: Deep Purple’ın yeni plağı
Eşim ile en büyük keyfimiz, Karşıyaka Çarşı’da dolaşmak. Son zamanlar iyice sıklaştırdık. Evden yürüyerek gitmek ayrı bir keyif. Uğrak yerlerimizden biri, hanın içindeki plak ve Hi-Fi markaların resmi geçidinin olduğu küçük mağaza. Kendi küçük ama içinde hazine var. Karşıyaka’daki Koala Vinyl Plak CD Kaset Hi-Fi. Tesadüf son gidişimizde öğrendik, dükkanın handaki son günleri. Yeni yerine taşınacak. Bir plak gösterdi ve sonra hikayesini anlattı dükkanın sahibi Tolga Bey. Konumuz; Deep Purple’ın son albümünün baskı tekniğindeki fark.
Tolga Bey, yukarıda girişte bahsettiğim yöntemin özellikle caz plaklarında kullanıldığını belirtiyor. Amaç, daha az şarkıyı daha geniş bir alana yerleştirerek ses kalitesini artırmak. Peki neden böyle bir arayış var?

JAPONLARIN PLAK ÜSTÜNLÜĞÜ
Tolga Bey’e göre meselenin arkasında Japonya ile Avrupa arasındaki plak kalitesi rekabeti bulunuyor.
1970’lerdeki petrol krizi sırasında Avrupa’daki bazı üreticiler maliyeti düşürmek için geri dönüştürülmüş vinil kullandı. Bu durum bazı baskıların ses kalitesini olumsuz etkiledi. Japonlar ise özellikle JVC’nin geliştirdiği yüksek kaliteli vinil malzemesi ve farklı baskı teknikleriyle öne çıktı.
Japon baskılarının düşük yüzey gürültüsü, ayrıntılı ses karakteri ve kaliteli üretimi, onları özellikle audiofil olarak adlandırılan ses tutkunlarının gözdesi haline getirdi.
Tolga Bey, Avrupa’nın 180 gramlık ve 45 devirlik özel baskılarla Japon üreticiler karşısında yeniden güç kazanmaya çalıştığı görüşünde.
180 GRAM NEYİ DEĞİŞTİRİYOR
180 gram plağın ağırlığını, 45 devir ise dönüş hızını gösteriyor. Ağır plak tek başına daha kaliteli ses anlamına gelmiyor. Ancak 45 devirlik kesim, uygun mastering ile daha ayrıntılı ve dinamik ses sunabiliyor.
Deep Purple’ın “SPLAT!” albümü, plak dünyasında yeniden önem kazanan yüksek ses kalitesi arayışının rock müziğindeki örneklerinden biri.
Vinil Plak Hızı: Günümüzde ve genel plak pazarında 33 1/3 (33’lük) devir plaklar çok daha fazla kullanılmaktadır. Gramofon veya fonograf plaklarının dakikadaki dönüş hızı olan 33 1/3 devir/dakikayı (RPM) ifade eder. 45’lik plak, dakikada 45 devir (RPM) hızla dönen, genellikle 7 inç (17.78 cm) çapında olan vinil plak formatıdır.
Sina Koloğlu